Bilim insanlarını şaşkına çevirdi: Genç yıldızlar galaksiye savruluyor!

1.000’den fazla genç yıldızdan oluşan Ophion grubu, bugüne kadar bilinen yıldız kümelerinden oldukça farklı davranıyor. Normalde yıldızlar, doğdukları kümelerden milyonlarca yıl boyunca yavaşça ayrılarak galaksiye dağılır. Ancak Ophion yıldızları bu süreci adeta "hızlandırılmış çekimde" yaşıyor: Kısa sürede birbirlerinden kopuyor ve galaksiye dağılmış bir şekilde ilerliyorlar.

Araştırmanın başyazarı Dylan Huson, “Bu kadar büyük bir grubun bu kadar hızlı dağılması alışılmışın dışında” diyerek Ophion’un sıradışı doğasına dikkat çekti.

Yapay zekâ ile keşfedildi

Gaia’nın 2022’de yayımlanan üçüncü veri seti, yüz milyonlarca yıldızın kimyasal ve fiziksel özelliklerini içeriyor. Bu veri yığını içinden genç yıldızları ayıklamak için özel olarak geliştirilen yapay zekâ modeli sayesinde, yaşı 20 milyon yılın altında olan Ophion ailesi keşfedildi. Bu, genç yıldızlara ait bilgilerin kitlesel olarak analiz edildiği ilk büyük çaplı çalışmalardan biri olma özelliğini taşıyor.

Süpernova patlamaları mı etkili oldu?

Bilim insanları Ophion’un bu alışılmadık dağılımının nedenini henüz net olarak belirleyemedi. Ancak yıldız grubunun yakınında daha büyük kümelerin bulunduğu ve geçmişte bu bölgede süpernova patlamalarının yaşanmış olabileceği düşünülüyor. Bu patlamalar, yıldızların yörüngelerini bozarak dağılmalarına neden olmuş olabilir.

Yeni keşiflerin kapısı aralanıyor

Gaia teleskobunun 2024’te sona eren gözlemleri, ardında devasa bir veri arşivi bıraktı. ESA, 2026’da yeni bir veri seti, 2030’dan sonra ise tüm Gaia verilerinin yer alacağı kapsamlı bir “miras arşivi” yayımlayacak.