Doğalgaz faturalarında yeni bir döneme geçilmesi için hazırlıklar sürüyor. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından planlanan düzenlemeyle birlikte, elektrikte olduğu gibi doğalgazda da kademeli tarife modeline geçilmesi hedefleniyor.
Yeni sistemde temel amaç, kamu desteklerinin daha adil dağıtılması olacak. Bu kapsamda gelir seviyesi yüksek olduğu değerlendirilen ve tüketimi ortalamanın üzerinde olan abonelerin destek kapsamı dışına çıkarılması öngörülüyor. Türkiye genelinde yaklaşık 21,8 milyon Doğalgaz abonesi bulunurken, yeni düzenlemeden 2,8 milyon abonenin etkilenmesi, yaklaşık 19 milyon abonenin ise desteklenmeye devam edilmesi bekleniyor.
Modelin en dikkat çekici yönlerinden biri, her il için ayrı tüketim ortalamasının esas alınacak olması. İklim farklılıkları nedeniyle özellikle soğuk bölgelerde yaşayan vatandaşların dezavantaj yaşamaması için il bazlı değerlendirme yapılacak.
Yeni uygulamada yıllık yerine aylık tüketim ortalamaları dikkate alınacak. Örneğin kış aylarında Ankara’da ortalama tüketimin 200 metreküp olması durumunda, bunun yüzde 75 fazlası olan 350 metreküp ve üzeri tüketim yapan aboneler destek dışında kalacak. Yaz aylarında ise ortalamaların düşmesiyle birlikte bu sınır da aşağı çekilecek.
Bakanlık verilerine göre geçtiğimiz ocak ayında Marmara Bölgesi’nde ortalama tüketim 155 metreküp olurken, Ege ve İç Anadolu’da 180, Karadeniz’de 175, Güneydoğu Anadolu’da 195 ve Doğu Anadolu’da 235 metreküp seviyelerinde gerçekleşti. Yeni modelde bu ortalamalar referans alınarak il bazında sınırlar belirlenecek.
Mevcut uygulamada doğalgaz faturalarının yaklaşık yüzde 45’i devlet tarafından karşılanıyor. Buna göre bin liralık bir faturanın yaklaşık 450 lirası kamu kaynaklarından ödenirken, kalan kısmı tüketiciye yansıtılıyor.
Öte yandan, tüketimin en yüksek olduğu iller de dikkat çekiyor. Geçtiğimiz yıl hane başı yıllık tüketimde ilk sırada Hakkari yer alırken, Erzurum, Ardahan, Bitlis ve Van da üst sıralarda yer aldı. Ege ve Akdeniz bölgelerinde ise tüketim Türkiye ortalamasının altında kaldı.
Yeni sistemle birlikte hem bölgesel farklılıkların dengelenmesi hem de yüksek tüketim yapan abonelerin daha az destek alması hedefleniyor. Bakanlığın önümüzdeki süreçte il bazlı ortalama tüketim verilerini kamuoyuyla paylaşması bekleniyor.
